Powered by Pharmeon

Wat is staar?

Staar is een vertroebeling van de ooglens, die meestal op latere leeftijd optreedt. In sommige gevallen komt staar echter al op jongere leeftijd voor. Aandoeningen als suikerziekte en het gebruik van geneesmiddelen als Prednison kunnen het ontstaan van staar versnellen. Meestal gaat de vertroebeling van de lens heel langzaam en kan het jaren duren voordat de patiënt er iets van merkt. Soms gaat het proces echter een stuk sneller en treedt al na enkele maanden een merkbare verslechtering van het zicht op. De enige remedie tegen staar is het verwijderen van de troebele lens en het implanteren van een kunstlens. Hiervoor is een operatie noodzakelijk.

Naar boven

Twee verschillende operatietechnieken

Binnen in de lens bevindt zich de lenskern. De kern wordt harder en donkerder naarmate men ouder wordt. Hieromheen bevindt zich de lensschors. Dit alles is vervat in lens kapsel, het omhulsel van de lens. Staar wordt in onze kliniek behandeld volgens de modernste methode: phaco-emulsificatie. Hierbij wordt de kern van de lens door een kleine opening in het oog vergruisd en weggezogen. Via hetzelfde kleine sneetje wordt een opvouwbare kunstlens in de lege kapselzak geplaatst. Veelal is hechten van het wondje niet nodig. Het zicht keert zeer snel terug. Bovendien vervormt het oog nauwelijks, zodat de brilsterkte na de operatie over het algemeen goed te voorspellen is. In uitzonderingsgevallen, zoals bij een extreem troebele staar, wordt gebruik gemaakt van de klassieke extracapsulaire operatietechniek. Hierbij wordt de lens niet vergruisd maar in zijn geheel verwijderd. Er is een grotere snee nodig die, na implantatie van de kunstlens, gehecht wordt.

Naar boven

Verschillende verdovingstechnieken

Plaatselijke verdoving bij een staaroperatie is in onze kliniek regel. Verdoving kan op twee manieren plaats-vinden: door middel van druppels of door een injectie bij het oog. De meest gebruikte techniek in onze kliniek is echter de verdoving via injectie. Het oog ligt hierbij geheel stil waardoor de operatie makkelijker gaat.

Naar boven

A. Druppelverdoving:

Dit is een pijnloze manier van verdoven. Vanaf een uur voor de operatie wordt het oog enkele malen gedruppeld.Tussendoor kunt u de ogen het beste gesloten houden om uitdroging te voorkomen. Met deze verdoving voelt u geen pijn maar u kunt wel enigszins voelen dat er wat gebeurt. Het is van belang dat u tijdens de operatie steeds naar het licht van de microscoop kijkt. Op die manier kunt u het oog stil houden.

Naar boven

B. Verdoving via injectie:

Hierbij krijgt u een prik schuin onder het oog. De injectie doet pijn maar dit duurt maar heel even. Daarna worden het oog en de omgeving eromheen stijf en gevoelloos en hebt u geen pijn meer. Na de verdoving krijgt u een drukballon op het oog, die met een band om het oog wordt bevestigd. Deze ballon moet tien minuten op het oog drukken om ervoor te zorgen dat de verdoving zich goed verspreidt en de druk in het oog laag wordt. Met deze verdoving zijn pijn- en gevoelswaarneming geheel uitgeschakeld. Ook kunt u het oog niet meer bewegen. Na de operatie werkt de verdoving in enkele uren uit en keren beweeglijkheid en gezichtsvermogen terug. Verder krijgt u een plastic naaldje in uw hand, om eventueel tijdens de operatie medicijnen toe te dienen. Dit gebeurt ook bij druppelverdoving.

Naar boven

Vooronderzoek

Als besloten wordt om te opereren, zal de oogarts u enige vragen stellen over uw gezondheidstoestand en eventueel medicijngebruik. Het is vooral belangrijk het gebruik van bloedverdunnende middelen (Sintromitis, Marcoumar, Ascal) te melden. Er wordt een afspraak gemaakt voor het vooronderzoek. Tijdens dat onderzoek wordt een elektrocardiogram (hartfilmpje) gemaakt, bloed onderzocht en een lensmeting gedaan, die nodig is om te kunnen uitrekenen welke sterkte de kunstlens moet hebben die in uw oog geplaatst wordt. De uiteindelijke refractie (brilvoorschrift) hangt hier mede van af, waarbij getracht wordt de doelstelling zo nauwkeurig mogelijk te benaderen. Indien de oogarts dit nodig vindt, zal ook onderzoek door een andere specialist (internist, cardioloog, neuroloog, etcetera) plaats vinden. Als de vooronderzoeken gedaan zijn, dan plaatst de secretaresse u op een operatieprogramma. Er wordt gestreefd naar een wachttijd van minder dan een maand. Tevens krijgt u op de dag van het vooronderzoek per oog  een flacon Cyclogyl 1% oogdruppels mee. Deze bewaart u op een koele plaats tot 25º, of in de koelkast. U hoeft pas te gaan druppelen op de dag van de operatie.

Naar boven

Voorbereiding

U hoeft op de dag van de operatie niet nuchter te zijn. U kunt normaal eten en uw medicijnen gebruiken (belangrijk voor suikerpatiënten!). Kleedt u zich in makkelijke, loszittende kleding.Vooral strakke korsetten en dergelijke kunt u beter niet aantrekken. Ook make-up kunt u het beste achterwege laten. Het is plezierig als u zich laat begeleiden. U kunt het beste uw sieraden thuis laten. Houdt u er rekening mee dat u na de operatie niet zelf naar huis kunt rijden. Op de dag van de operatie meldt u zich op de afgesproken tijd aan de balie. U zult dan begeleid worden naar de operatie afdeling op de eerste verdieping. Bij aankomst nemen u en uw begeleider plaats in de wachtkamer. Hier begint de secretaresse met het druppelen van het te opereren oog. Deze druppels zijn bedoeld om de pupil te vergroten en het oog te verdoven. Maak na ongeveer een half uur even gebruik van het toilet, dat voorkomt problemen tijdens de operatie. Daarna wordt u door de secretaresse naar een kleedkamertje gebracht. U krijgt van de zuster enkele plakkers op de borst, waaraan de draadjes voor de hartbewaking worden vastgemaakt.Vervolgens krijgt u een papieren schort aan, een muts op en plastic overslofjes over de schoenen. U loopt met de zuster naar de voorbereidingsruimte.

Naar boven

De operatie

U loopt onder begeleiding naar de operatiekamer waar u plaats neemt in de operatiestoel, die in een voor u comfortabele positie wordt gezet. Het oog wordt 'gepoetst' met een speciale, ontsmettende, vloeistof. Ook het omringende gezicht en de neus worden ontsmet. U krijgt een slangetje op uw wang geplakt waardoor zuivere zuurstof geblazen wordt zodat u het niet benauwd krijgt.Vervolgens wordt een steriel laken over u heen gelegd. Op uw buik komt een aantal slangen en instrumenten te liggen Het is belangrijk uw handen op de armsteunen, onder het laken, te laten rusten. Tenslotte wordt ook uw hoofd met een zeer dun papieren laken afgedekt, zodat alleen het te opereren oog onbedekt blijft. Het is nu zaak gewoon rustig te blijven liggen. Als u pijn hebt of als u zich niet prettig voelt moet u dat natuurlijk gewoon zeggen. Het is echter beter niet te praten of te hoesten. Mocht dit toch nodig zijn, meld dit dan even. Laat uw benen stil naast elkaar liggen. Bij druppelverdoving is het van belang dat u zich goed concentreert op het felle licht van de microscoop.De eigenlijke operatie duurt ongeveer een kwartier. U hoort de dokter en de zusters praten. Ook kunt u de piepjes van de hartbewaking en het gezoem en gefluit van de apparatuur horen. De handen van de dokter steunen op uw voorhoofd en wangen. Tijdens de operatie kunt u soms iets voelen zonder dat het pijn doet. Probeer daar niet van te schrikken. Als de operatie is afgelopen, worden de doeken en instrumenten verwijderd, en de hartbewaking afgekoppeld. Daarna wordt het naaldje uit uw hand gehaald en begeleidt de zuster u terug naar de kleedkamer. Daar worden de plakkers van uw borst verwijderd en wordt u geholpen met aankleden. Vervolgens gaat u naar uw begeleider in de wachtkamer. Als u daar nog even op verhaal wilt komen met een kopje koffie bent u van harte welkom.

Naar boven

Nabehandeling

Doorgaans treedt er geen napijn op. Mocht dit toch het geval zijn, dan biedt Paracetamol of Aspirine meestal afdoende verlichting. Direct na de operatie dient u het oog volgens het schema dat u meekrijgt in te druppelen. De juiste flesjes krijgt u van de secretaresse. Ga bij thuiskomst een uurtje slapen. Het oog heldert daardoor sneller op. Voor u gaat slapen dient u het oog af te plakken met een plastic beschermkapje dat u ook van de secretaresse meekrijgt. Dit geldt voor de eerste week na de operatie. Indien uw oog na de operatie wordt afgedekt dan mag u het kapje na drie uur verwijderen en pas daarna beginnen met druppelen. Bij controle een dag na de operatie wordt het gezichtsvermogen gemeten en onderzoekt de oogarts uw oog. In de fase na de operatie kunt u in principe alles doen wat u normaal ook doet. Vermijd echter in uw ogen te wrijven en op uw buik te slapen. De eerste maand na de operatie mag u niet zwemmen. Het oog is de eerste week mogelijk geïrriteerd en traant soms. Dit trekt geleidelijk weg. Bij felle zon is een zonnebril aangenaam. Het zicht wordt na ongeveer een week weer helder. De tweede en tevens laatste controle is twee weken na de operatie. U krijgt dan in principe een nieuw briladvies mee waarmee u na beëindigen van het druppelschema naar de opticien gaat. Tevens krijgt u instructies over het afbouwen van het gebruik van de druppels. De behandeling is afgelopen.

Naar boven

Nastaar

Zoals hierboven is uitgelegd wordt de lens uit het kapsel gespoeld. Het kapsel wordt gebruikt om de kunstlens in vast te zetten. In 10 tot 20 % van de gevallen wordt het kapsel na verloop van tijd troebel. Het lijkt alsof de staar terugkomt. Dit fenomeen heet nastaar. Nastaar is relatief eenvoudig te behandelen, door achter de kunstlens een gaatje in het kapsel te maken. Vroeger was hiervoor een operatie nodig, maar tegenwoordig gebeurt dit met behulp van een laserstraal. Hiermee wordt in enkele seconden een gaatje in het kapsel gemaakt. Deze behandeling is volledig pijnloos. U kunt voor nastaar eveneens in Oogheelkunde Rijswijk behandeld worden.

Naar boven

Complicaties

Uiteraard doen wij ons uiterste best om complicaties te vermijden en gelukkig komen ze zelden voor in onze kliniek. Hoe deskundig en ervaren de oogartsen echter ook zijn, het kan gebeuren dat een operatie niet zo uitpakt als de bedoeling was. Over het algemeen verloopt 98 % van de operaties vlekkeloos en treden er in 2 % van de gevallen complicaties op. In een enkel geval leidt dit tot een ernstige achteruitgang van het zicht. De meest voorkomende complicatie is dat het kapsel van de lens kapot gaat. Als dit gebeurt komt de geleiachtige massa achter het kapsel, het zogenaamde glasvocht, naar voren. Dit moet dan eerst met een speciaal instrument verwijderd worden voordat de operatie kan worden beëindigd. Het is onder die omstandigheden niet altijd mogelijk om een kunstlens in het oog te plaatsen. Dit gebeurt dan tijdens een tweede operatie. Een andere complicatie die kan optreden is het zogenaamde 'cystoid macula oedeem': een vochtophoping in het netvlies die zich korte of lange tijd na de operatie kan voordoen. De behandeling hiervan bestaat uit speciale oogdruppels en soms injecties bij het oog. In een enkel geval lukt het niet om het vocht te verwijderen. Het zicht blijft dan matig. Het cystoid macula oedeem treedt nogal eens op als er ook andere complicaties zijn geweest. Al met al vormen deze mogelijke complicaties geen reden om van de operatie af te zien. Zonder operatie wordt het zicht door staar zeer slecht, terwijl u met de operatie een heel grote kans hebt dat u weer goed gaat zien.

Naar boven